Gra sudoku to łamigłówka, która wymaga umiejętności logicznego myślenia oraz cierpliwości. Nie wymaga wykonywania żadnych rachunków matematycznych. Sudoku przypomina kwadrat łaciński, który został wymyślony i badany przez średniowiecznego matematyka pochodzącego z terenów Arabii(XIII w).

W przeciwieństwie do kwadratu łacińskiego w sudoku cyfry nie mogą się powtarzać nie tylko w żadnym wierszu i kolumnie, ale także w żadnym kwadracie 3x3. Prawdziwym twórcą sudoku jest matematyk z Bazylei – Leonhard Euler. Obecna wersja gry pojawiła się po raz pierwszy w Japonii w 1986 roku. Sławę międzynarodową zyskuje dopiero teraz. Gra jest hitem ostatnich lat. Niezwykłą popularność zdobyła w latach 2004, 2005 w Wielkiej Brytanii. Modę na sudoku rozpoczął The Times 12 grudnia 2004 r. Rozwiązujących można spotkać w metrze, w pracy, na wykładach, w pubach, itd. Latem 2005 roku sudoku opanowało Stany Zjednoczone.

W Polsce sudoku opublikował jako pierwszy tygodnik Polityka 15 czerwca 2005 r. Zasady gry są proste, sama gra już nie jest taka prosta szczególnie w przypadku plansz trudniejszych. Kwadratowy diagram gry podzielony jest na 9 identycznych kwadratów. Każdy z nich jest podzielony na 9 kolejnych. W każdym rzędzie i w każdej kolumnie cyfra od 1 do 9 może wystąpić tylko jeden raz. Również w każdym z dziewięciu większych kwadratów cyfry nie mogą się powtórzyć.

Nazwa wzięła się od japońskiego zwrotu suuji wa dokushin ni kagiru, co oznacza „cyfry muszą być pojedyńcze. Dwa lata póżniej nazwę skrócono SU=cyfra, Doku=pojedyńcza.

Świat oszalał

Zapewne nie byłoby szaleństwa sudoku gdyby nie pasja Wayne Golda sędziego z Hong Kongu. W wieku 51 lat zdecydował się przejść na wcześniejszą emeryturę, aby móc poświęcić się łamigłówkom i programowaniu. Kilka lat poświęcił na

studiowanie tajemnic sudoku i pisanie programu do rozwiązywania i układania sudoku. Mimo, że początkowy szał nieco osłabł, to gra zdobyła stałe i poważne miejsce w świecie rozrywek umysłowych.

Metody ułatwiające rozwiązanie sudoku:
metoda 1

Diagram 1- analizując poszczególne wiersze i kolumny zaczynamy szukać miejsca dla jedynki, dwójki, trójki. Udaje nam się to dopiero przy czwórce. Cyfrę 4 wpisać można tylko w jedno pole środkowego dolnego kwadratu(oba pozostałe rzędy są już zajęte).

Diagram 2 - bardziej skomplikowany przypadek, znalezienie miejsca dla cyfry 3. Cyfra 3 pasuje w dwa miejsca w środkowym dolnym kwadracie. Pozwala to na wyeliminowanie tego rzędu (cyfra 3 musi znaleźć się w tym rzędzie, niezależnie czy na polu po lewej czy po prawej), więc w prawym dolnym kwadracie dwa rzędy są zajęte. Jedną kolumnę zajmuje wpisana już cyfra 3, więc pozostaje jedyne pole gdzie można wpisać cyfrę 3.(to obok 8)

metoda 2

Polega na dopełnianiu kwadratu 3x3 cyframi od 1 do 9.
Diagram 3 - w dolnym rzędzie brakuje już tylko dwóch cyfr, Łatwo sprawdzić, że są to 1 i 7. Do drugiego pustego pola od lewej pasuje tylko cyfra 1, ponieważ w tej kolumnie już znajduje się cyfra 7. Cyfra 7 natomiast powinna się znaleźć w pierwszym pustym polu po lewej.

Diagram 4 - w pewnym momencie można dopełnić cały kwadrat, dla przykładu lewy dolny. Cyfrę 6 można wpisać tylko w środ

kowym rzędzie. Cyfra 2 pasuje tylko w środkowej kolumnie. W jedynym pozostałym pustym miejscu należy wpisać cyfrę 9.

metoda 3

W przypadku bardzo trudnych plansz przenosimy diagram na dużą kartkę papieru. Kiedy już nie da się zastosować wcześniej omówionych metod zaczynamy analizę kwadratów 3x3 tych najbardziej wypełnionych. W poszczególnych kratkach wpisujemy wszystkie możliwe cyfry jakie mogą w nich wystąpić. W ten sam sposób postępujemy z sąsiednimi kwadratami 3x3 w wierszach bądż kolumnach. Poprzez analizę kolumn(wierszy) usiłujemy wypełnić puste pozycje.

Dochodzimy czasem do sytuacji, kiedy nie jesteśmy w stanie wpisać już żadnej cyfry, ale są pola w których można wpisać dokładnie dwie różne cyfry- wtedy należy przepisać diagram i na tym dodatkowym diagramie zdecydować się na jedną z wybranych cyfr. Pójście tą drogą może okazać się niewłaściwym posunięciem , zaczną występować podwójne zapisy. Wówczas wracamy do właściwej planszy wpisujemy drugą z możliwych do wpisania cyfrę i kontynuujemy grę.

Wpisów poszczególnych cyfr należy dokonywać bardzo dokładnie. Jeden zły krok pociąga za sobą kolejne błędne wpisy – w pewnym momencie zaczną pojawiać się powtarzające się cyfry. Jest to znak, że dokonane wpisy należy wymazać i analizę diagramu zacząć od początku.

Ostrzeżenie! Gra czasochłonna, bardzo absorbująca, łatwo popaść w uzależnienie